Vì sao tôi tự làm video từ tác phẩm văn học
Học sinh lớp 6 bây giờ lớn lên cùng điện thoại và video ngắn. Bảo các em đọc một đoạn văn dài rồi cảm nhận, nhiều em đọc xong vẫn chưa thấy gì. Nhưng nghe Dế Mèn tự kể lại lỗi lầm của mình bằng giọng của chính nhân vật, cả lớp im phăng phắc.
Vì thế tôi bắt đầu tự làm video từ tác phẩm văn học.
Những video tôi đã làm
- Dế Mèn kể chuyện "Bài học đường đời đầu tiên" (Tô Hoài): Dế Mèn đóng vai người kể, xưng "tôi", kể lại trò đùa dại dột và cái chết của Dế Choắt. Tôi làm hai bản cho hai cách dùng trong lớp.
- "Nếu cậu muốn có một người bạn" (trích Hoàng tử bé): câu chuyện cáo xin được "cảm hóa", dẫn các em vào bài học về tình bạn.
- "Trong lòng mẹ" (Nguyên Hồng), Ngữ văn 8: kể chuyện bằng tranh minh họa, giọng đọc phân vai, có phụ đề. Cảnh bé Hồng chạy theo xe, gọi "Mợ ơi! Mợ ơi!" là cảnh tôi muốn các em nhớ nhất.
- "Hệ thống kinh, vĩ tuyến", Địa lí 6: không phải môn Văn nhưng cùng một cách làm. Kinh tuyến, vĩ tuyến khó hình dung trên giấy, xem quả Địa Cầu xoay trong video thì dễ hơn nhiều.
Video không thay được việc đọc
Video chỉ là cánh cửa. Xem xong, các em vẫn phải quay lại văn bản: đọc phân vai, tìm chi tiết, sắp xếp sự việc, trả lời câu hỏi vì sao. Ở bài Dế Mèn, sau video, học sinh lên màn hình kéo thả 5 sự việc cho đúng trình tự. Em nào xem kĩ thì làm nhanh, em nào chưa thì phải mở sách ra đọc lại.
Tôi đặt video ở đầu tiết để khơi cảm xúc, hoặc ở cuối tiết để các em kể lại theo cách của mình.
Tôi làm bằng gì
Tôi dùng PowerPoint, Canva, NotebookLM và các công cụ AI để vẽ tranh minh họa, lồng giọng đọc. Tôi không học công nghệ bài bản, chỉ thấy cái gì hay thì tự mày mò làm thử. Mỗi video xong tôi đều xem lại, sửa chỗ sai so với tác phẩm rồi mới đưa vào lớp.
Điều tôi học được: học trò nhớ bài lâu nhất khi các em cảm được bài, chứ không phải khi các em chép đủ ý.
Các video và slide đi kèm đều có ở mục Tài nguyên dạy học. Thầy cô dùng thoải mái cho lớp mình.
